Taj Mahal and Mogul Empire

จบซีรีส์นิวยอร์กอันยาวนาน สะสมพลังเต็มที่ แล้วก็ได้เวลาเขียนบล็อกซีรีส์อินเดียต่อครับ อินเดียเป็นประเทศใหญ่และมีรายละเอียดปลีกย่อยมากมาย (ไม่แพ้เมืองจีนที่แต่ละมณฑลมีความแตกต่างกันสูงมาก) แต่ถ้าให้เลือกแหล่งท่องเที่ยวในอินเดียมาเพียงหนึ่ง ก็คงหนีไม่พ้น "ทัชมาฮาล" วิหารศักดิ์สิทธิ์พร้อมตำนานรักของพระเจ้าชาห์เยฮาน หนึ่งในสิ่งมหัศจรรย์ของโลกยุคใหม่ การจะเข้าใจถึงความสำคัญของทัชมาฮาล อาจต้องย้อนไปดูประวัติศาสตร์ของอินเดียกันสักหน่อย ### ประวัติศาสตร์อินเดียพอสังเขป อินเดียเป็นประเทศใหญ่ที่มีประวัติศาสตร์ยาวนานมากๆ อินเดียยุคแรกๆ นั้น fragmented มากคือเป็นอาณาจักรเล็กๆ เต็มไปหมด (ตัวอย่างคืออาณาจักรที่เราได้ยินชื่อบ่อยๆ สมัยพระพุทธเจ้า พวกแค้วน มคธ อะไรแบบนั้นล่ะครับ) หลังจากนั้นก็โดนอเล็กซานเดอร์มาถล่มอยู่พักหนึ่ง ก่อนจะรวมประเทศได้เป็นปึกแผ่นครั้งแรกในราชวงศ์โมริยะ (พระเจ้าอโศกมหาราช ถือเป็น the great คนแรกของอินเดีย) จากนั้นอินเดียยุคพุทธ-ฮินดูก็สืบทอดเรื่อยมาโดยมีราชวงศ์ใหญ่สลับกับช่วงประเทศแตกเป็นเสี่ยงๆ เป็นพักๆ ก่อนที่จะเสียดินแดนให้กับพวกมุสลิมในช่วงศตวรรษที่ 12-13 ชนิดว่ายึดประเทศเบ็ดเสร็จมาหลายร้อยปี จักวรรดิอิสลามที่รุ่งเรืองที่สุดคือราชวงศ์โมกูล (มาจากคำว่า "มองโกล" เพราะเป็นลูกหลานของเจงกิสข่าน มาจากแถวเอเชียกลาง) และน่าจะเป็นอาณาจักรที่ยิ่งใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งของโลกยุคนั้น หมดจากโมกูลก็มาเป็นยุคของฮินดู (อีกครั้ง) ในชื่อจักรวรรดิมราฐา (Maratha) ก่อนจะเสียเอกราชให้อังกฤษในยุค British Raj ดังนั้นสรุปง่ายๆ ว่าราชวงศ์โมกูลเป็นราชวงศ์อิสลามรายสุดท้าย และเป็นจักรวรรดิรองสุดท้ายของอินเดียนั่นเอง กษัตริย์ของราชวงศ์โมกูลที่สำคัญๆ อยู่ในช่วงตั้งราชวงศ์ (ตอนหลังๆ ตีกันมั่วเละเทะ เปลี่ยนกษัตริย์กันบ่อยมาก) ลำดับได้ตามนี้ 1. Babur คนตั้งราชวงศ์ อพยพมาจากแถวอัฟกานิสถาน 2. Humayun แพ้ให้กับอีกอาณาจักรหนึ่งที่เป็นอิสลามเหมือนกัน จนต้องหนีไปพักใหญ่ๆ แต่ภายหลังชิงดินแดนกลับมาได้ 3. Akbar พระเจ้าอัคบาร์มหาราช (the great คนสุดท้ายของอินเดีย) ขยายอาณาเขตยิ่งใหญ่ที่สุดในยุคนี้ 4. Jahangir 5. Shah Jahan คนสร้างทัชมาฮาลเนี่ยแหละ 6. Aurangzeb ลูกของ Shah Jahan ครองความยิ่งใหญ่ของโมกูลมาอีก 50 ปี ราชวงศ์เริ่มเสื่อมหลังคนนี้ เมืองหลวงในช่วงแรกของโมกูลคือ "อักรา" (Agra) ซึ่งอยู่ตอนใต้ของเดลีไปประมาณ 200 กิโลเมตร ภายหลังก็ย้ายมายังเดลีในยุคของพระเจ้าชาห์เยฮันนี่เอง (และอยู่ที่เดลีจนสิ้นราชวงศ์) หมดช่วงประวัติศาสตร์แล้วก็เข้าเรื่องเที่ยวครับ ### จากเดลีสู่อักรา เดิมทีการเดินทางจากนครหลวงเดลีไปยังอักราค่อนข้างลำบาก และต้องนอนค้างคืน แต่เนื่องด้วยทัชมาฮาลเป็นแหล่งท่องเที่ยวระดับโลก อินเดียจึงตัดไฮเวย์จากเดลีตรงสู่อักราเพื่อการนี้ ใช้เวลาเดินทางประมาณ 3 ชั่วโมง (หรือใครจะล่องมาตามแม่น้ำยมุนา จากเดลีมาอักราก็ได้เหมือนกันนะ) ทางหลวงนี้มีชื่อว่า Yamuna Expressway ชื่อนี้เพราะวิ่งเลียบแม่น้ำยมุนามานั่นเอง (เนื่องจากผมมารถบัสเหมาคัน ดีเทลเรื่องการเดินทางไปอักราคงมีแค่นี้แหละ) ตัวทางหลวงก็ไม่มีอะไรครับ ตรงแหน่วเหมือนมอเตอร์เวย์บ้านเรา มีจุดแวะพักกลางทางให้เข้าห้องน้ำ-กินอาหารที่เล็กกว่ามอเตอร์เวย์มาก (มีทั้งสองฝั่ง หน้าตาเหมือนกันชนิดว่าจับมาปล่อยจะบอกไม่ได้ว่าอยู่ฝั่งไหน) นั่งรถมาใกล้ถึงเมืองอักราเรื่อยๆ จะเจอแม่น้ำยมุนา ที่คนอินเดียมาซักผ้า-ตากผ้ากันเต็มไปหมด ทัชมาฮาลตั้งอยู่ริมแม่น้ำยมุนา กลางเมืองอักราพอดี แต่เนื่องจากเป็นสถานที่ท่องเที่ยวชื่อดัง การเดินทางเข้าเขตทัชมาฮาลจะซับซ้อนสักหน่อย โดยรถใดๆ จะเข้าไม่ถึงรั้วของทัชมาฮาล ต้องจอดรถที่ลานจอดและเข้าไปซื้อตั๋วในอาคารสำนักงานท่องเที่ยวก่อน เขตท่องเที่ยวอินเดียจะห้ามเอาของเข้าเยอะมาก และหลายๆ ที่จะตรวจละเอียด ควรเอาของเข้าไปเท่าที่จำเป็นครับ อะไรไว้บนรถได้ก็ควรไว้บนรถนะ สำนักงานท่องเที่ยวของอินเดีย มีห้องน้ำให้แวะเข้าเล็กน้อย นักท่องเที่ยวที่ซื้อตั๋วจะได้รับแจกน้ำเปล่าคนละขวดด้วย (มัน-ร้อน-มาก) เสร็จพิธีการแล้วเราต้องรอขึ้นรถบัสหรือรถสองแถวของการท่องเที่ยว เข้าไปยังตัวทัชมาฮาลอีกที ซึ่งก็นั่งไม่นานนัก ไม่ถึง 5 นาที รถจะพาเข้าไปใกล้ประมาณหนึ่งแต่ไม่ถึงจุดหมายดี ต้องเดินกันอีกสักหน่อย มีของขายรายทางตามสูตร เดินมาสักพักจะถึง "รั้วชั้นนอก" ของทัชมาฮาลครับ (มันเข้าได้หลายทาง) เราก็เข้าประตูเพื่อตรวจบัตรและสแกนร่างกาย คนอินเดียเองก็มาเที่ยวทัชมาฮาลกันเยอะ ตอนต่อคิวก็ต้องไปตบตีแย่งชิงกับแขกกันสักหน่อยนะ รอคิวสแกนร่างกาย แยกแถวชายหญิง ตั๋วเข้าทัชมาฮาล หน้าตาแบบนี้ เด็กนักเรียนอินเดีย มาเที่ยวทัชมาฮาล กำแพงของทัชมาฮาลมีหลายชั้นตามประสาสถานที่สำคัญในอดีตครับ เดินจากกำแพงชั้นนอกมานิดนึงจะเห็นกำแพงชั้นใน+ซุ้มประตูขนาดใหญ่ที่จะพาเราเข้าไปยังพื้นที่ชั้นใน ลอดซุ้มประตูนี้ไปจะเห็นทัชมาฮาลแล้ว เห็นตึกสีขาวรำไรอยู่ในช่องประตูใช่ไหมครับ? ใต้ซุ้มประตูจะเป็นจุดถ่ายรูปยอดฮิตอีกจุดหนึ่งของนักท่องเที่ยว เพราะว่าเป็นจุดแรกที่เราจะเห็นทัชมาฮาลครบทั้งหลัง (รวมเสาด้านข้าง) พอดี อันนี้ก็ต้องตบตีแย่งชิงหามุมถ่ายภาพกับนักท่องเที่ยวอีกมากมายมหาศาลกันหน่อย ลอดใต้ซุ้มประตูมาแล้ว เราก็จะเห็นสิ่งมหัศจรรย์ของโลกยุคใหม่ตั้งตระหง่านสวยงาม ผมฟังหลายคนที่ไปมาแล้วบอกว่า "มันเล็กกว่าที่คิด" แต่ไม่รู้จินตนาการของเราต่างกันหรือเปล่า ผมไม่รู้สึกว่ามันเล็กเลยนะ (แต่ก็ไม่ถึงขนาดว่า "ใหญ่จัง") จากซุ้มประตูสู่ทัชมาฮาลจะเป็นสวนขนาดใหญ่พอตัวครับ อันนี้ก็ต้องค่อยๆ เดินไปถ่ายรูปไปเป็นระยะๆ (มันสวยจริงๆ นะ และสวยที่สุดก็จากมุมไกลนี่แหละ) พร้อมกับหาพื้นที่แย่งชิงกับแขกอินเดียอีกนั่นแหละ ดูภาพถ่ายย้อนของมุมถ่ายภาพยอดฮิตประกอบ เก้าอี้หินตัวนี้ ถ้าผมจำไม่ผิดรู้สึกตอนคุณยิ่งลักษณ์ไปอินเดียก็นั่งถ่ายภาพตรงนี้ (แถมเป็น state visit เข้าใจว่าเขากันนักท่องเที่ยวออกหมด) เดินเข้าไปเรื่อยๆ เป็นสวนสวยงาม แต่ร้อนฉิบหาย ตัวทัชมาฮาลนั้นห้ามใส่รองเท้าขึ้นครับ ทางออกมี 2 วิธีคือ 1) ถอดรองเท้าไว้หน้าทัชมาฮาลนั่นแหละ กองๆ ไว้แล้วค่อยมาหยิบเอา หรือ 2) ใส่ถุงคลุมรองเท้าอีกทีหนึ่ง (ซึ่งทัวร์ไทยมักจะแจกอยู่แล้ว) การขึ้นตัวทัชมาฮาลจะต้องขึ้นที่บันไดด้านขวามือสุดของรูป ซึ่งจะเป็นอาคารลูก (เข้าใจว่าเป็นมัสยิด) ที่อยู่ข้างๆ ทัชมาฮาลอีกทีหนึ่ง แล้วค่อยเดินอ้อมไปด้านหลังตัวอาคารหลัก ก่อนจะอ้อมมาด้านหน้าอีกที แล้วเดินลงที่บันไดตรงหน้ากลาง (งงมะ) ทัชมาฮาลระยะประชิด เริ่มไม่สวยเท่าระยะไกลๆ ละ ภาพนี้ถ่ายตอนเดินขึ้นมาแล้วครับ อันนี้คือด้านขวาของทัชมาฮาล เขาใช้อิฐสีแดงที่เป็นสัญลักษณ์ของสถาปัตยกรรมแบบโมกูล เราต้องอ้อมไปด้านหลังของทัชมาฮาลอีกที ไหนๆ ก็มาแล้วเยี่ยมชมสถาปัตยกรรมของอาคารลูกสักหน่อย ทัชมาฮาล ถ่ายจากมุมด้านขวาหลัง ด้านหลังจะติดกับแม่น้ำยมุนาเลยครับ รั้วมันเตี้ยมากระวังจะเดินตกเอาง่ายๆ กาก้าก็มาเที่ยวทัชมาฮาล ระดับโลกจริงๆ อาคารฝั่งซ้ายมือของทัชมาฮาล ผมไม่ได้เดินไปดูละ วกอ้อมมาด้านหน้าของทัชมาฮาล ถ่ายย้อนสวนที่เราเดินมาในตอนแรก ประตูทางเข้าทัชมาฮาลด้านในครับ ผมไม่ได้เข้าไปเนื่องจากคนเยอะมาก แต่คนที่เข้าไปบอกว่าข้างในค่อนข้างมืด มองไม่ค่อยเห็นหลุมศพของพระนางมุมตัชเท่าไร (แต่หินอ่อนเขาสวยจริงๆ สร้างกัน 20 ปีกว่าจะเสร็จเชียวนะ) สิ่งที่อยู่คู่กับอินเดียคือ แขก และเด็กแขก!!! นอนกันอยู่เต็มระเบียงของทัชมาฮาลเนี่ยแหละ! ถ้าปูเสื่อได้ด้วย คงนั่งกินข้าวกันแบบน้ำตกบ้านเราละ เสร็จกิจแล้วก็เดินลงแล้วอ้อมออกมาที่ฝั่งขวาหน้าครับ ทางออกมีทางเดียว สรุปว่ามันสวยจริงๆ สมค่ำร่ำลือ แต่ก็ร้อนมากถึงมากที่สุด และแขกก็เยอะไปหมด วุ่นวายสับสนมาก เอาเป็นว่าจบส่วนของทัชมาฮาลแค่นี้ ตอนหน้าเรายังอยู่กันที่อักราอยู่ แต่จะไป อักราฟอร์ต (Agra Fort) กันแทน