From Sui Dynasty to Tang Dynasty

อ่าน "[ยุทธการล่าบัลลังก์](http://boolim.blogspot.com/2012/09/blog-post.html)-[ขุนโจรคู่บัลลังก์](http://isriya.com/node/3893/%E0%B8%82%E0%B8%B8%E0%B8%99%E0%B9%82%E0%B8%88%E0%B8%A3%E0%B8%84%E0%B8%B9%E0%B9%88%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%A5%E0%B8%A5%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%81%E0%B9%8C-%E0%B9%84%E0%B8%95%E0%B8%A3%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B8%AA%E0%B8%B8%E0%B8%A2%E0%B8%96%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%8A%E0%B8%B8%E0%B8%94%E0%B8%AA%E0%B8%AD%E0%B8%87)" เลยทำให้สนใจประวัติศาสตร์จีนช่วงเปลี่ยนผ่านจากราชวงศ์สุยมาเป็นราชวงศ์ถัง (ซึ่งเป็นเหตุการณ์ช่วงเดียวกับในเรื่อง "มังกรคู่สู้สิบทิศ" ด้วย) ทีนี้การเล่าเรื่องในนิยาย (ทั้งสามเรื่อง) เล่าตามเหตุการณ์ไปเรื่อยๆ ไม่ได้ระบุปี เลยนึกไม่ค่อยออกว่าเหตุการณ์แต่ละช่วงนั้นห่างกันแค่ไหนอย่างไร เลยถือโอกาสเปิด Wiki เทียบประวัติศาสตร์เป็นเลขปีคริสตศักราชดู ซึ่งก็ช่วยให้เห็นภาพของการเปลี่ยนผ่านจากสุยเป็นถังมากขึ้น เช่น ราชวงศ์ถังใช้เวลาเพียง 4-5 ปีหลังจากสุยหยางตี้ฮ่องเต้ตาย รวมประเทศเป็นปึกแผ่น, เหตุการณ์ประตูเสียนอู่เกิดขึ้นหลังสุยหยางตี้ตาย 8 ปี (ในมังกรคู่รู้สึกว่ามันเร็วกว่านั้นมาก), ช่วงก่อกบฎของหลี่มี่สั้นมากประมาณ 2 ปีเท่านั้น timeline เฉพาะที่สำคัญ - 566 - หลี่เอียนเกิด - 589 - หลี่เจี้ยนเฉิงเกิด (หลี่เอียนอายุ 23) - 599 - หลี่ซื่อหมินเกิด - 603 - หลี่หยวนจี๋เกิด - 604 - สุยหยางตี้ขึ้นครองราชย์ (หลี่เอียนอายุ 39) - 611 - สุยหยางตี้เริ่มระดมทหารเพื่อยกทัพปราบเกาหลี - 612 - สุยหยางตี้บุกเกาหลีครั้งแรก - 613 - สุยหยางตี้บุกเกาหลีครั้งที่สอง - หยางเสียนกั่นก่อกบฎ - 614 - สุยหยางตี้บุกเกาหลีครั้งที่สาม - 615 - เผ่าถูเจี๋ยบุกครั้งแรก - 616 - สุยหยางตี้ย้ายไปอยู่ที่เจียงตู - หลี่มี่เข้าร่วมกับไจ๋หยาง - 617 - หลี่มีฆ่าไจ๋หยาง เป็นผู้นำของกองกำลังหวากัง - หลิวอู่โจวลุกฮือ - หลี่เอียน (อายุ 52) ลุกฮือ ยึดนครฉางอาน - 618 - อวี้เหวินฮั่วจี๋ฆ่าสุยหยางตี้ - หลี่เอียนสถาปนาตัวเองเป็นถังเกาจู่ฮ่องเต้ ตั้งราชวงศ์ถัง - หลี่มี่แพ้หวังซื่อชง หนีไปอยู่กับถัง - 619 - หลี่มีก่อกบฎ โดนราชวงศ์ถังประหาร - โต้วเจี้ยนเต๋อประหารอวี้เหวินฮั่วจี๋ - หวังซื่อชงสถาปนาตัวเองเป็นฮ่องเต้ - 620 - หลี่ซื่อหมิน (อายุ 21) ชนะหลิวอู่โจว - ตู้ฝูเว่ย (ถัง) ปราบหลี่จื่อทง - 621 - หลี่ซื่อหมินชนะโต้วเจี้ยนเต๋อ-หวังซื่อชง - หลี่เสี้ยวกงปราบเซียวเสี่ยน - 622 - หลี่ซื่อหมินชนะหลิวเฮยท่า - 623 - หลี่เจี้ยนเฉิงประหารหลิวเฮยท่า - 624 - ราชวงศ์ถังปราบฝูกงอิ้ว - หลี่เจี้ยนเฉิงพยายามก่อกบฎ - 626 - เหตุการณ์ประตูเสียนอู่ หลี่ซื่อหมินขึ้นครองราชย์ (อายุ 27) - 627 - หลออี้ก่อกบฎ - 629 - หลี่เอียนย้ายไปอยู่นอกวังหลวง - 630 - หลี่จิ้งปราบถูเจี๋ยตะวันออก - 635 - หลี่เอียนตาย ข้อมูลส่วนใหญ่มาจาก [Transition from Sui to Tang](http://en.wikipedia.org/wiki/Transition_from_Sui_to_Tang) และเพจของบุคคลนั้นๆ อีกบางส่วน นอกจากนี้ยังมีแผนที่การเคลื่อนทัพช่วงเปลี่ยนจากสุยเป็นถัง มาจาก [Wikipedia](http://en.wikipedia.org/wiki/File:Establishment_of_the_Tang_Dynasty.svg) อีกเช่นกัน