Social Class

ว่ากันว่า งานเขียนที่วิเคราะห์สภาพสังคมไทยที่ดีๆ มักมาจากต่างประเทศ (ฝรั่งไม่ค่อยสลิ่มกระมัง) คราวนี้ก็เช่นกัน NYT มีบทความ Rural Thais Find an Unaccustomed Power เขียนโดย Thomas Fuller อธิบายสภาพสังคมไทยในชนบทที่เปลี่ยนแปลงไปจาก "มายาคติ" แบบเดิมๆ มาก จนส่งผลต่อการเลือกตั้งครั้งที่ผ่านมา

แค่ย่อหน้าแรกก็เท่กรี๊ดแล้ว

Smiling farmers knee deep in emerald rice paddies and shirtless children riding on the backs of mud-caked water buffalo — these are the romantic images of the Thai countryside. There is one problem with it, says Udom Thapsuri, a farmer here and a local sage. It does not exist anymore.

ฉบับแปลไทยโดย มติชน

ประชาไทมีบทความ ระบบอุปถัมภ์ในปรากฏการณ์น้ำท่วมไทย 2553 เขียนถึงน้ำท่วมในหลายๆ แง่มุม แต่ที่ผมสนใจก็มุมเดิมคือเรื่อง "ชนชั้น" โดยเฉพาะ "พฤติกรรมของชนชั้นกลาง"

เราจะพบว่า หลังการล้อมปราบอย่างเหี้ยมโหดของรัฐบาลในเดือนพฤษภาคม 2553 ชนชั้นกลาง มีความอึดอัดและหาทางออกเพื่อ “จุดยืนทางศีลธรรม” ของตน อย่างขมีขมัน ด้วยการออกมาร่วมมือร่วมใจกันผ่านแคมเปญต่างๆ ตั้งแต่ Together We Can, Big Cleaning Day ฯลฯ นี่คือ การเยียวยาตัวเองด้วยการแสดงความเป็น “ผู้อุปถัมภ์” ต่อผู้ที่ด้อยกว่า ต่ำกว่า และเดือดร้อนกว่าตน

ย่อหน้านี้พูดถึง "ภาพกว้าง" ของพฤติกรรม ซึ่งประเด็นนี้มีคน "พูดถึงบ้าง" ในช่วงหลัง พ.ค. แต่ไม่เยอะนัก อาจเพราะโดนบดบังด้วยประเด็นอื่นๆ ไปหมด

ประชาชาติมีบทสัมภาษณ์ ปราปต์ บุนปาน ลูกเจ้าของมติชน และล่าสุดคือบรรณาธิการบริหารมติชนออนไลน์

ปราปต์ บุนปาน สุดท้ายแล้วคนรุ่นเราก็ต้องเลือกชนหรือเดินไปบนทางแยกสักทางในสักวันหนึ่งอยู่แล้ว

คุยหลายเรื่อง แต่เรื่องที่ผมสนใจก็คือเรื่อง "ชนชั้นกลาง" อีกนั่นแหละ พูดง่ายๆ คือผมไม่เข้าใจสลิ่มนั่นเอง (และกำลังพยายามทำความเข้าใจอยู่)

อาจารย์เกษียร เตชะพีระ เคยตั้งคำถามว่า ไม่แน่ใจว่าคนชั้นกลางที่ไปทำความสะอาดกรุงเทพฯ จงใจจะลืมเหตุการณ์นองเลือดเมื่อเดือนเมษายน-พฤษภาคมที่ผ่านมาหรือไม่ ถ้าเป็นเช่นนั้น พวกเขาอาจเป็นกลุ่มคนพันธุ์ใหม่ ซึ่งเราน่าจะทำการศึกษาต่อไป หรือว่าคนพวกนี้ถูกปิดหูปิดตาจนไม่เห็นอะไรเลยกันแน่ คือมีชีวิตที่ดีในกรุงเทพฯ แต่อยู่ดี ๆ ก็มืดบอด มองไม่เห็นอะไรเลย ผมคิดว่าคนชั้นกลางในกรุงเทพฯ สัมผัสปัญหาหรือเรื่องบางอย่างได้

จากประชาไท รายงาน: “ทามาดะ โยชิฟูมิ” อภิปรายการเมืองไทยร่วมสมัยที่ ม.เชียงใหม่

เมื่อวันที่ 24 ส.ค. ที่ผ่านมา ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ได้เชิญ ศาสตราจารย์ทามาดะ โยชิฟูมิ (TAMADA Yoshifumi) อาจารย์มหาวิทยาลัยเกียวโต ประเทศญี่ปุ่น มาบรรยายพิเศษเกี่ยวกับการเมืองร่วมสมัยของไทย

คัดมาเฉพาะข้อความที่ผมเห็นว่าสำคัญ ถือเป็นการเรียนรู้ด้านรัฐศาสตร์ของตัวผมเองด้วย

คงไม่มีใครดังเท่าสมบัติ บุญงามอนงค์ ในตอนนี้

ประชาไท สัมภาษณ์สมบัติ บุญงามอนงค์: “ถ้าจะกรุณา ก็ควรจะจับผมในวันอาทิตย์ ผมจะดีใจมาก” คัดมาเฉพาะส่วนที่ผมสนใจคือประเด็นเรื่องชนชั้น

ประชาไท: อะไรตรงไหนที่บอกว่าคนชั้นกลางจะเข้าใจพันธมิตรฯ ได้มากกว่า
สมบัติ: เรื่องความสงบสุข มันเป็นแกนแท้ของชนชั้นนี้เลย เพราะเขาอยู่ในโครงสร้างทางสังคมที่เขาพอใจ นี่ไม่ใช่สงครามของเขา คนชั้นกลางได้เข้าร่วมต่อสู้แล้ว และได้ชัยชนะมาแล้วเมื่อปี 16 และ 35 และเขาได้ส่วนแบ่งทางอำนาจมาแล้ว มันก็เหลืออยู่กลุ่มสุดท้ายที่ยังไม่ได้ส่วนแบ่งอำนาจและกำลังขอแชร์อำนาจในเกมอำนาจนี้

ทีนี้จิตสำนึกหรือรูปการสำนึกของคนชั้นกลางคือเขาไม่ได้เดือดร้อนอะไร เขาสามารถมีเสรีภาพ ดำรงอยู่ได้โดยไม่เดือดร้อน ยังไม่ถึงยุคข้าวยากหมากแพง จริงๆ ก็ถึงบ้างแล้ว ได้รับผลกระทบบ้างแล้ว แต่การที่คนเสื้อแดงมาอยู่ที่ราชประสงค์ กลายเป็นคนเสื้อแดงที่ทำให้เกิดปัญหาทางเศรษฐกิจ การทำมาค้าขาย โดดมารับดาบพอดี มันก็ลงตัวมากเลย ก็เลยไปเป็นแบบนี้